Pt Giuse Trần Văn Nhật

Trong năm 1998, tờ Washington Post có đăng một câu chuyện của Mục Sư Daniel Crocker sống ở ngoại ô Virginia.  Ông làm quản lý một kho hàng nên đời sống khá tươm tất, nhưng ông không thực sự hạnh phúc bởi vì lương tâm của ông vẫn bị ray rứt bởi một điều bí ẩn, đó là mười chín năm trước, ông đã giết một phụ nữ ở Kansas tên là Tracy Fresquez và người ta không tìm ra thủ phạm.

 Tuy vụ án đã chìm vào quên lãng nhưng ông Daniel không thể quên được.  Sau cùng, ông trở về với Thiên Chúa để xin ơn tha thứ và trở nên một Kitô Hữu.  Ông lập gia đình, có hai con và ngày càng lớn lên trong đức tin và chính ông trở thành một mục sư trong Giáo Hội Tin Lành.  Tuy vậy, ông vẫn không đủ can đảm để trình diện với nhà chức trách về tội ác ghê tởm mà ông đã phạm mười chín năm trước đây.

 Mục Sư Daniel làm tuyên uý nhà tù và một ngày kia sau khi thi hành công tác mục vụ ở nhà tù về, ông tiết lộ bí mật đó với vợ ông, bà Nicolette.  Sau đó hai người bàn tính việc thú tội với nhà chức trách ở Kansas.  Điều khó khăn nhất cho ông là phải nói thế nào với hai con nhỏ của ông, một đứa chín tuổi và một đứa tám tuổi, về việc từ giã các con để đi tù.

 Đến ngày ra đi, các con ông khóc nức nở, nài nỉ ông đừng đi, và ông nói: “Bố phải trình diện thú tội.  Vì nếu bố dậy các con phải sống Lời Chúa mà bố lại không thi hành thì bố là người giả hình.”  (trích và dịch trong Prison Fellowship Ministries).

Câu chuyện này, nói chung, đưa đến hai phản ứng khác nhau của người nghe.  Có người khâm phục Mục Sư Daniel vì đã can đảm sống đức tin của mình, nhưng cũng có người cho là ông đã dại dột ra trình diện để bị tù, bởi vì tội giết người của ông đã chìm vào quên lãng.  Hai phản ứng này tiêu biểu cho những người có đức tin vào Thiên Chúa là Đấng vô cùng nhân hậu nhưng cũng vô cùng công bằng, và những người không tin có sự sống bất diệt ở đời sau nên cũng không có Đấng nào để xét xử.

 Xã hội loài người cần có các luật lệ để điều hòa trật tự trong xã hội.  Trong Do Thái Giáo và Kitô Giáo có Mười Điều Răn để hướng dẫn đời sống con người nói chung, nhưng vì ảnh hưởng của tội nguyên thủy nên con người không thể làm chủ chính mình, do đó trong Do Thái Giáo, họ còn viết ra hàng trăm điều luật để hướng dẫn tín hữu.  Giáo Hội Công Giáo cũng có bộ Giáo Luật để hướng dẫn đời sống giáo dân.  Chúa Giêsu cũng xác nhận sự cần thiết của lề luật, “Đừng nghĩ rằng Thầy đến để phá bỏ lề luật hay lời các ngôn sứ.  Thầy đến không phải để bác bỏ nhưng để kiện toàn” (c. 17).

 Chúa Giêsu đã kiện toàn lề luật như thế nào?  Qua bài phúc âm hôm nay, chúng ta thử đưa ra một vài điểm của lề luật để có thể áp dụng vào đời sống theo tinh thần của Chúa Giêsu. 

Trước hết, chúng ta cần nhìn thấy lý do sâu xa của lề luật.  Thí dụ, lý do của luật đi đường là giữ an toàn cho mọi người, nhưng người vượt đèn đỏ gây tai nạn bởi vì họ chỉ nhìn thấy đèn xanh đỏ và không có bóng dáng cảnh sát, chứ họ không nghĩ đến sự an toàn là lý do chính của luật. 

Hoặc Giáo Hội kêu gọi chúng ta tham dự Thánh Lễ Chúa Nhật với hy vọng là qua các bài đọc, bài giảng, nghi thức phụng vụ, chúng ta sẽ thay đổi lối sống của mình ngày càng tốt hơn, chứ đừng cho rằng các hình thức đạo đức bên ngoài là đã chu toàn bổn phận của một tín hữu Kitô.

Chúa Giêsu đã cảnh cáo các môn đệ ngày xưa, và gián tiếp cảnh cáo chúng ta ngày nay về thái độ đạo đức bề ngoài, “Nếu sự công chính của anh [chị] em không trổi vượt hơn các kinh sư và Biệt Phái, anh [chị] em sẽ không vào được Nước Trời.”  Các kinh sư và Biệt Phái là những người tuân giữ lề luật rất cặn kẽ, họ giảng dạy người khác về luật của Chúa nhưng họ không thay đổi đời sống theo tinh túy của lề luật.  Vì thế Chúa nói, “Hãy thi hành và tuân giữ mọi điều họ nói với anh em, nhưng đừng theo gương của họ.  Vì họ giảng dạy nhưng họ không thực hành” (Mt 23:3).  Nói cách khác, nếu chúng ta chỉ chú ý đến các hình thức đạo đức bên ngoài thì Kitô Giáo sẽ chẳng ích lợi gì cho chúng ta. 

Khi không thấy được lý do sâu xa của luật lệ, người ta sẽ coi luật lệ của Hội Thánh là một cản trở sự tự do của con người.  Thực tế là việc chuẩn bị hôn nhân.  Giáo Hội yêu cầu các đôi nam nữ phải trải qua sự chuẩn bị này trước khi kết hôn với hy vọng là họ sẽ được chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi bước vào một đời sống mà chắc chắn sẽ có nhiều khó khăn.  Rất tiếc, nhiều người coi đó như một gánh nặng của lề luật nên họ tìm cách tránh né hoặc thi hành cách hời hợt. 

Điểm thứ hai là chúng ta cần để ý đến động lực của hành động.  Việc giết người có thể phát sinh từ động lực là sự tức giận.  Chúa nói, “ai tức giận anh em mình thì đáng bị luận phạt.”  Chỉ tức giận thôi, chưa cần phải giết người thì cũng đã bị lên án.  Điểm chính là Chúa muốn chúng ta ngăn chặn hành động xấu xa ngay từ bên trong tâm hồn, bởi vì người ta có thể giết người không cần gươm giáo, súng đạn mà bằng những âm mưu thâm độc. 

Tương tự như vậy đối với tội ngoại tình.  Chúa nói, “Ai nhìn người đàn bà với sự thèm muốn thì đã ngoại tình với người ấy trong tâm hồn.”  Chúa Giêsu nhìn đến trọng tâm của hôn nhân là tình yêu.  Nếu vợ chồng không kềm hãm động lực của ngoại tình là sự thèm muốn, hậu quả là gia đình sẽ tan vỡ vì tình yêu vợ chồng không còn nguyên vẹn, đằm thắm như trước. 

Điểm cuối cùng là sống ngay thẳng.  Chúa dạy chúng ta, “Có thì nói có, không thì nói không.  Mọi sự thêm bớt là từ ác quỷ.”  Có lẽ đây là điểm khó khăn nhất cho chúng ta, những người muốn theo Chúa Kitô mà phải sống trong một xã hội tân tiến, dồi dào tiện nghi nên sinh ra nhiều cám dỗ đủ mọi loại – giầu sang, danh vọng, chức quyền, v.v…, và rồi chúng ta buông xuôi, sống trôi nổi theo dòng đời.

 Điều nguy hiểm khi sống không ngay thẳng là lương tâm của chúng ta không còn đúng đắn theo các lời khuyên của Chúa trong Phúc Âm, và thay vì trở nên “muối cho đời, và ánh sáng cho thế gian”, thay vì đem đạo vào đời, chúng ta lại đưa đời vào đạo trong các đoàn thể, các sinh hoạt đạo đức trong nhà thờ.  Như thế, những công việc phục vụ Giáo Hội và tha nhân, thay vì giúp chúng ta thấy được ý nghĩa của đời sống và rèn luyện bản thân, nó có thể trở nên cơ hội để kiếm danh vọng, địa vị, để được tiếng khen là đạo đức mà những cám dỗ ấy quá mạnh đến độ chúng ta không còn ngay thẳng, không còn chính trực trong lối đối xử. 

Tóm lại, luật lệ, nói chung, để đem lại hạnh phúc cho con người, và Chúa Giêsu đã kiện toàn lề luật bằng cách nêu cao mục đích sâu xa của lề luật, đó là để giúp chúng ta có được hạnh phúc đích thực mà hạnh phúc đó không do bởi thỏa mãn dục vọng, hay ý muốn riêng của mình nhưng bởi làm chủ được con người của mình. 

Con người được dựng nên theo hình ảnh và giống như Thiên Chúa, và một trong những điểm quan trọng là sự tự do.  Thiên Chúa có tự do hành động thì loài người cũng được tự do lựa chọn.  Trong cuộc sống hàng ngày, hầu như lúc nào chúng ta cũng phải lựa chọn, đúng như bài đọc I hôm nay đã nói, “Trước mặt con người là sự sống và sự chết, sự lành và sự dữ, ai thích điều gì thì sẽ được điều đó…  Nếu con chọn tuân giữ các giới răn, các giới răn đó sẽ giải thoát con.”  (Dịch theo New American Bible, Revised Edition – Sir. 15:15-17).  Thánh Vịnh Đáp Ca hôm nay cũng nói, “Phúc cho ai tuân giữ mệnh lệnh của Thiên Chúa!”  Cầu mong sao chúng ta thấy được tinh túy của lề luật và can đảm vâng phục.

 Pt Giuse Trần Văn Nhật

From: Langthangchieutim

 Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Chính cái từ con người xuất ra, là cái làm cho con người ra ô uế!”.

“Chúng ta không bị ô uế bởi thế giới bên ngoài, nhưng bởi những gì chúng ta cho phép cư ngụ trong lòng mình!” – Fulton Sheen.

Kính thưa Anh Chị em,

Lời Chúa hôm nay bất ngờ dẫn chúng ta vào một ‘chiến tuyến ẩn tàng’: trái tim con người! Cũng một nơi, con người có thể ra ô uế; và cũng từ nơi ấy, con người có thể nên thánh thiện.

Tội nguyên tổ đã làm mất sự hài hoà ban đầu của các năng lực. Truyền thống gọi đó là dục vọng: không phải tội tự nó, nhưng là khuynh hướng nuông chiều về phía xác thịt hơn là về phía Thiên Chúa. Từ đó, một cuộc giao tranh lặng lẽ bắt đầu trong ‘chiến tuyến ẩn tàng’ này. Một ý nghĩ xấu được giữ lại; một tham vọng được nuôi dưỡng; một thoả hiệp nhỏ được biện minh. Sự dữ được dung dưỡng từ đó lớn lên; nó thường không ồn ào. Và khi lòng người trở thành nơi trú ngụ của ích kỷ, kiêu căng và ghen tị, bóng tối sẽ dần chiếm chỗ.

Nhưng Tin Mừng không chỉ cảnh báo mà còn mở ra hy vọng. Chúa Giêsu đã từng nói, “Nước Thiên Chúa ở trong anh em!”. Nếu sự dữ có thể bén rễ trong lòng, thì ân sủng cũng có thể nảy mầm từ đó. “Nếu Nước Trời ở trong lòng người, thì chiến tuyến không chạy qua quốc gia này hay tổ chức kia, mà cắt ngang trái tim – nơi mỗi người chọn sống cho mình hay sống cho tình yêu!” – Jean Vanier. Vấn đề không phải tôi đang ở hoàn cảnh nào, nhưng tôi đang ấp ủ điều gì trong lòng?

Salômon là một ví dụ. Ông có một khởi đầu tốt đẹp, được Thiên Chúa chúc phúc; nhưng dần dần, những liên minh và đam mê khiến ông chia sẻ lòng mình cho các thần ngoại. Sự sa sút không đến tức khắc; nó bắt đầu từ những nhượng bộ bên trong. Một đời rực rỡ có thể rạn nứt khi ‘chiến tuyến ẩn tàng’ nội tâm trở nên lỏng lẻo – bài đọc một. Các biệt phái cũng vấp ở đó. Họ lo rửa tay mà quên rửa lòng; sợ thức ăn làm ô uế, nhưng không sợ lòng dối gian. “Sẽ không có sự thanh khiết nơi hành động nếu nó phát xuất từ khát vọng được người đời công nhận, chứ không phải từ Thiên Chúa!” – Simone Weil.

Anh Chị em,

Trên chiến tuyến ấy, ai đã đứng vững đến cùng? Chúa Kitô! Trong sa mạc, Ngài không nuông chiều cám dỗ, không tìm vinh quang dễ dãi, không nắm quyền lực mà không cần thập giá. Ngài không thoả hiệp, không cho cám dỗ thắng nhưng chọn ý Cha thay vì ý mình. Suốt đời công khai, Ngài tiếp tục giữ trái tim trọn vẹn cho Cha; và trên thập giá, khi mọi sự tưởng như sụp đổ, Ngài vẫn phó thác. Nếu nơi chúng ta, chiến tuyến thường nghiêng về ích kỷ, thì nơi Ngài, nó được quyết định dứt khoát cho tình yêu. Vì thế, đời sống thiêng liêng không hệ tại việc tô điểm bề ngoài, nhưng là canh giữ nội tâm. Mỗi ngày, hoặc để một ý nghĩ xấu bén rễ, hoặc nhổ nó đi; hoặc tìm mình, hoặc tìm ý Chúa. Từ ‘chiến tuyến ẩn tàng’ ấy, con người hoặc ra ô uế, hoặc nên thánh thiện.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, khi con vờ thánh thiện, xin lột mặt nạ; khi con nuôi dưỡng bóng tối, xin phơi bày ngay; khi con tự bào chữa, xin đánh thức lương tâm!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

********************************************

Lời Chúa Thứ Tư, Tuần V Thường Niên, Năm Chẵn: 

Tin Mừng: Mc 7,14-23

Chính cái từ con người xuất ra, là cái làm cho con người ra ô uế.

✠ Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mác-cô.

14 Khi ấy, Đức Giê-su gọi đám đông tới mà bảo: “Xin mọi người nghe tôi nói đây, và hiểu cho rõ: 15 Không có cái gì từ bên ngoài vào trong con người lại có thể làm cho con người ra ô uế được; nhưng chính cái từ con người xuất ra, là cái làm cho con người ra ô uế. 16 Ai có tai nghe thì nghe!”

17 Khi Đức Giê-su đã rời đám đông mà vào nhà, các môn đệ hỏi Người về dụ ngôn ấy. 18 Người nói với các ông: “Cả anh em nữa, anh em cũng ngu tối như thế sao? Anh em không hiểu sao? Bất cứ cái gì từ bên ngoài vào trong con người, thì không thể làm cho con người ra ô uế, 19 bởi vì nó không đi vào lòng, nhưng vào bụng người ta, rồi bị thải ra ngoài?” Như vậy là Người tuyên bố mọi thức ăn đều thanh sạch. 20 Người nói: “Cái gì từ trong con người xuất ra, cái đó mới làm cho con người ra ô uế. 21 Vì từ bên trong, từ lòng người, phát xuất những ý định xấu: tà dâm, trộm cắp, giết người, 22 ngoại tình, tham lam, độc ác, xảo trá, trác táng, ganh tỵ, phỉ báng, kiêu ngạo, ngông cuồng. 23 Tất cả những điều xấu xa đó, đều từ bên trong xuất ra, và làm cho con người ra ô uế.”

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

“Dân này tôn kính Ta bằng môi bằng miệng, còn lòng chúng thì lại xa Ta!”.

“Khi đôi môi cử hành lễ nghi mà nội tâm vẫn khép kín, đó không phải là thờ phượng – đó là đóng kịch!” – Romano Guardini.

Kính thưa Anh Chị em,

Lời Chúa hôm nay không công kích lễ nghi, nhưng chạm vào những trái tim cử hành lễ nghi mà nội tâm vẫn khép kín, những trái tim ‘thánh thiện vô trùng!’.

Như các biệt phái, chúng ta có thể rất đúng luật, chỉn chu, chuẩn mực; chúng ta rửa tay trước khi ăn, giữ chay đúng ngày, đọc kinh đủ giờ, tham dự phụng vụ đều đặn. Tất cả đều tốt. Chúa Giêsu không phủ nhận truyền thống; Ngài chỉ lật ngược vấn đề: điều gì đang diễn ra bên trong? Có khi môi miệng chúng ta mấp máy thành thạo, nhưng lòng lại không hề rung động; đứng trong đền thờ, mà đôi khi, trái tim thì đứng ngoài. Và thế là, thay vì để Thiên Chúa thanh tẩy mình, chúng ta lại dùng nghi lễ để che chắn mình. Một đời sống đạo như thế dễ trượt vào ‘thánh thiện vô trùng’. “Không cần nhiều lời, chỉ cần để nội tâm thưa ‘xin vâng’ trong từng lời kinh, từng cử chỉ – và bạn sẽ được biến đổi!” – Fulton Sheen.

Vì thế, vấn đề không phải là bỏ nghi lễ, nhưng là để nghi lễ dẫn chúng ta vào tương quan sống động với Thiên Chúa. “Phụng vụ không phải là điều chúng ta làm ra, nhưng là điều chúng ta bước vào!” – Henri de Lubac. Nếu phụng vụ là nơi chúng ta bước vào mầu nhiệm tự hiến của Chúa Kitô, thì chúng ta càng không thể bước vào mà lòng vẫn khép kín. Nếu Thánh Lễ là nơi Ngài trao mình, thì chúng ta không thể chỉ trao môi miệng.

“Dân này tôn kính Ta bằng môi bằng miệng, còn lòng chúng thì lại xa Ta!”. Xa không phải vì thiếu hình thức, nhưng vì thiếu tình yêu; xa vì chúng ta muốn một thứ đạo đức không làm mình đau, một sự công chính không đòi mình đổi thay. Nhưng theo Chúa Kitô là để mình bị uốn nắn, bị lột bỏ, bị thanh luyện. Đó không phải là sự ‘thánh thiện vô trùng’, mà là sự thánh thiện biết yêu đến mức chấp nhận bị thương.

Anh Chị em,

Đức Kitô không dựng hàng rào quanh sự thánh thiện của mình. Ngài chạm vào người phong hủi để làm họ được sạch; để một phụ nữ tội lỗi chạm vào chân mình hầu cô được tha. Chung bàn với hạng thu thuế, Ngài không kết án nhưng để cứu linh hồn họ. Và cuối cùng, Ngài chết trần trụi giữa máu và bụi, giữa tiếng chế nhạo và mùi tử khí. Sự thánh thiện của Ngài không ‘vô trùng’; đó là sự thánh thiện dám bị thương tích, dám mang lấy vết nhơ để trao lại cho chúng ta sự sống. Hôm nay, Chúa Giêsu không mời chúng ta bớt đạo đức; Ngài mời chúng ta đạo đức thật. Không chỉ tôn kính bằng môi miệng, nhưng bằng trái tim; không chỉ giữ luật, nhưng để luật dẫn đến yêu thương. Chỉ khi ấy, việc thờ phượng của chúng ta mới thôi là trình diễn, và trở thành gặp gỡ. “Mọi nghi thức chỉ là vỏ bên ngoài nếu không có lửa từ bên trong!” – Romano Guardini.

Chúng ta có thể cầu nguyện,

“Lạy Chúa, đừng để con núp sau một đức tin sạch sẽ, cho con dám để Chúa chạm vào vết thương sâu kín nhất; xin thanh tẩy con bằng tình yêu đã đổ máu của Ngài!”, Amen.

Lm. Minh Anh, Tgp. Huế

 *******************************

Lời Chúa Thứ Ba, Tuần V Thường Niên, Năm Chẵn

Các ông gạt bỏ điều răn của Thiên Chúa, mà duy trì truyền thống của người phàm.

✠Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mác-cô.     Mc 7,1-13

1 Khi ấy, có những người Pha-ri-sêu và một số kinh sư tụ họp quanh Đức Giê-su. Họ là những người từ Giê-ru-sa-lem đến. 2 Họ thấy vài môn đệ của Người dùng bữa mà tay còn ô uế, nghĩa là chưa rửa. 3 Thật vậy, người Pha-ri-sêu cũng như mọi người Do-thái đều nắm giữ truyền thống của tiền nhân : họ không ăn gì, khi chưa rửa tay cẩn thận ; 4 thức gì mua ngoài chợ về, cũng phải rảy nước đã rồi mới ăn ; họ còn giữ nhiều tập tục khác nữa như rửa chén bát, bình lọ và các đồ đồng. 5 Vậy, người Pha-ri-sêu và kinh sư hỏi Đức Giê-su : “Sao các môn đệ của ông không theo truyền thống của tiền nhân, cứ để tay ô uế mà dùng bữa ?” 6 Người trả lời họ: “Ngôn sứ I-sai-a thật đã nói tiên tri rất đúng về các ông là những kẻ đạo đức giả, khi viết rằng :

Dân này tôn kính Ta bằng môi bằng miệng,
còn lòng chúng thì lại xa Ta.
7Chúng có thờ phượng Ta thì cũng vô ích,
vì giáo lý chúng giảng dạy chỉ là giới luật phàm nhân.

8 Các ông gạt bỏ điều răn của Thiên Chúa, mà duy trì truyền thống của người phàm.” 9 Người còn nói : “Các ông thật khéo coi thường điều răn của Thiên Chúa, để nắm giữ truyền thống của các ông. 10 Quả thế, ông Mô-sê đã dạy rằng : ‘Ngươi hãy thờ cha kính mẹ’ và ‘kẻ nào nguyền rủa cha mẹ, thì phải bị xử tử !’ 11 Còn các ông, các ông lại bảo : ‘Người nào nói với cha với mẹ rằng : những gì con có để giúp cha mẹ đều là ‘co-ban’ nghĩa là lễ phẩm đã dâng cho Chúa’ rồi, 12 và các ông không để cho người ấy làm gì để giúp cha mẹ nữa. 13 Thế là các ông lấy truyền thống các ông đã truyền lại cho nhau mà huỷ bỏ lời Thiên Chúa. Các ông còn làm nhiều điều khác giống như vậy nữa !”